بررسی وضعیت آماده‌سازي زمینه‌های ظهور
موقعیت خارجی نظام جمهوری اسلامی از نظر اعتقاد مردم جهان و ادیان و مذاهب مختلف اسلامی به منجی موعود، ارتباط علوم انسانی مانند انسان‌ شناسی و جامعه ‌شناسی، تعلیم و تربیت با منجی ‌گرایی، ارتباط فرهنگ و سنت و مدرنیته با منجی‌ گرایی، و همچنين ارتباط مسائلی مانند سیاست، حقوق، لیبرالیسم، دموکراسی و آزادی و حقوق بشر، سازمان‌ های بین ‌المللی با منجی ‌گرایی باید به دقت بحث و بررسی گردد و تهدید‌ها و فرصت ‌ها مشخص شود.
در بررسی وضعیت داخلی، لازم است مواردی مانند ساختار نظام اسلامی، منابع و امکانات ملی، منابع انسانی، نظام آموزش و پرورش، آموزش عالی، فرهنگ و هنر، وضعیت اقتصادی، سیاسی، حقوقی، صنعتی، اطلاعاتی و زیست ‌محیطی، بر اساس معیارهای قرآنی و عدالت اجتماعی بررسی شود. همچنين باید وضعیت باورها و ارزش‌ ها، ساختار روحی، فکری و مذهبی افراد به خصوص نسل جوان، اهداف فردی و اجتماعی، راهبردها و سیاست ‌گذاری ‌ها و سیستم‌ های نظارت و کنترل، مطالعه و بررسی گردد. به علاوه به نقش عوامل مؤثری مانند رشد علمی و فن‌ آوری، توسعه و رشد اقتصادی، صنعتی و اجتماعی و آثار آن بر مسائل فرهنگی توجه شود. تا نقاط ضعف و قوت مشخص گردد و در هر زمینه برای برطرف کردن نقاط ضعف، برنامه‌ های راهبردی تنظیم و اجرا شود.

عوامل دیگری که در این زمینه باید بحث و بررسی شوند عبارتند از:
1. بررسی نظام ارزشی و باورهای فکری و اعتقادی؛
2. بررسی برداشت‌ های انحرافی از انتظار فرج و درک نادرست از آن؛
3. بررسی ساختار و زيرساخت‌ های مورد نیاز سازمانی برای آماده ‌سازي زمینه ‌های ظهور؛
4. بررسی فرهنگ و محیط سازمانی در قوای سه‌ گانه در این زمینه؛
5. بررسی انگيزه‌ ها و عزم ملی؛
6. بررسی اهداف و راهبرد‌های تدوین شده؛
7. بررسی سیستم‌ های نظارت و کنترل؛
8. بررسی سطح تربيت و آموزش نيروهاي انساني خلاق (پرورش نيروي انساني)؛
9. بررسی ميزان توجه به انديشه آماده ‌سازي زمینه‌ های ظهور؛
10. بررسی سطح بودجه و منابع تخصیص داده شده در این زمینه؛
11. بررسی میزان توجه به تحقيق و توسعه و فن ‌آوری در این زمینه؛
12. ميزان هماهنگي بین وزارت ‌خانه‌ ها و قوای سه‌ گانه؛
13. ميزان توانمندي درک، جذب و هضم معرفت مهدویت؛
14. میزان قابليت اصلاح خود و جامعه؛
15. بررسی دیدگاه ادیان و فرهنگ ‌ها به مهدویت و انتظار.

انتظار پیروان ادیان مختلف برای منجی بزرگ
تمام ادیان بزرگ و تمام اقوام جهان در انتظار رهبری انقلابی هستند. مسأله ایمان به ظهور منجی بزرگ اعتقادی عمومی و قدیمی در میان همه اقوام و مذاهب است و این به فطری بودن این موضوع گواهی می‌ دهد. ایجاد عدالت، سرلوحه همه برنامه‌ های حضرت مهدی(عج) به شمار می ‌آید. این اصل از نخستین هدف پیامبران الهی بوده است.

الف) منجی‌گرایی در آیین مسیحیت
در کتاب مقدس به آمدن دوباره مسیح برای سلطنت، در قسمت ‌های زیادی از عهد عتیق و عهد جدید اشاره شده است و ویژگی‌ هاي روز‌های پیش از آمدن مسیح را توضیح مي‌ دهد. به اعتقاد آنها مسیح پس از ظهور، تخت پادشاهی خود را برپا می ‌کند و امت‌ ها را داوری مي ‌نماید. در دایرة ‌المعارف کتاب مقدس، حضرت مسیح در حالی تصویر گردیده که سوار بر اسب سفید و همراه لشکریان آسمان مي‌ آید تا با عنوان شاه شاهان، در زمینی که مملو از شرارت است، داوری کند و سلطنت هزارساله خود را به همراه افراد مقدس آغاز نماید. در این مدت، شیطان را هزار سال می‌ بندند و به چاه ‌هاویه می ‌افکنند تا در سرتاسر این مدت از فعالیت او جلوگیری شود. به اعتقاد مسیحیان، این رهبر موعود الهی، مسیح ‌بن مریم از ذریه اسحاق از فرزندان یعقوب و از نوادگان داوود است که به دست یهود کشته شد و خدای متعال وی را زنده کرد و به آسمان برد و در آخر دنیا، وی را مي‌ فرستد تا وعده ‌اش را توسط وی محقق سازد.
به رغم دشمنی مسیحیان با یهودیان، پیروان این دو دین در قرن نوزده و بیست میلادی به وحدت‌ نظر در ظهور مسیح رسیدند و از برنامه‌ ای سیاسی پشتیبانی کردند که به تشکیل دولت اسرائیل انجامید. به همین دلیل صد‌ها کلیسا و گروه‌ های مسیحی اروپایی و امریکایی برای پشتیبانی از دولت اسرائیل بسیج شدند. در سال 1980، سازمانی به نام سفارت بین ‌المللی مسیحیان، در قدس اشغالی تأسیس شد که مؤسسان آن به اختصار چنین می ‌گویند:
ما بیش از اسرائیلی ‌ها، صهیونیست هستیم و قدس تنها شهری است که خدا به آن عنایت دارد و خداوند تا ابد این سرزمین را به اسرائیل داده است.
اعضای سفارت معتقدند:
اگر اسرائیل نباشد، مکانی برای بازگشت مسیح نیست.

ب) منجی‌گرایی در آیین یهود
یهودیان پس از نخستین ویرانی شهر قدس، همواره در انتظار رهبر الهی فاتحی بودند که اقتدار و شکوه قوم خدا را به عصر درخشان داوود و سلیمان برگرداند. شخصیت مورد انتظار، «ماشیح» (مسح شده) خوانده مي ‌شد. دل ‌های بنی ‌اسرائیل از عشق مسیحای موعود لبریز بود و در مقابل حاکمان ستمگر، همواره در کمین رهبر رهایی ‌بخش بوده ‌اند. در باب دوم انجیل متی چنین آمده است:
هیرودیس کبیر، پادشاه فلسطین، پس از زاده شدن حضرت عیسی در صدد قتل او برآمد. اما چون وی را به فرمان الهی به مصر بردند، خطر را از سر گذراند.
مستر هاکس درباره شیوع اعتقاد به ظهور و انتظار پیدایش منجی بزرگ جهانی در میان قوم یهود مي ‌نویسد:
عبرانیان منتظر قدوم مبارک مسیح نسلاً بعد نسل بودند و وعده آن وجود مبارک، مکرراً در زبور و کتب پیامبران علی‌ الخصوص در کتاب اشعیا داده شده است... . مسیح سلطان زمان خواهد شد و یهودیان را از ذلت جور و ستم ‌پیشگان و ظالمان رهایی خواهد داد و به اعلا درجه مجد و جلال ترقی خواهد رساند.
به اعتقاد یهود، رهبر موعود الهی از ذریه اسحاق فرزند یعقوب و از نوادگان داوود به شمار می ‌آید و هنوز زاده نشده است.
در امریکا، کنیسه‌اي به نام Indespensationalism تأسیس شد که تعداد اعضایش شش میلیون نفر هستند. اعضای آن به بازگشت مسیح اعتقاد دارند که از جمله شرایطش، برپایی دولت صهیونیستی و تجمع یهودیان جهان در فلسطین است. از جمله اعضای این کنیسه می‌توان به جورج بوش اول و ریگان، رؤسای جمهور اسبق امریکا اشاره کرد.

ج) منجی‌گرایی در آیین زرتشت
زرتشتیان منتظر سه موعودند که هر یک از آنها به فاصله هزار سال از یکدیگر ظهور خواهند کرد. بر اساس روایات زرتشتی و بر اساس یشت نوزدهم، در آخرالزمان از زرتشت سه پسر متولد مي‌ شود که به نام عمومی «سوشیانس» خوانده مي ‌شوند. او آخرین مخلوق اهورامزدا خواهد بود. در فروردین یشت، بند 129، در معنای سوشیانت آمده که او را از این جهت سوشیانت خوانند، زیرا به تمام جهان مادی سود خواهد بخشید. از سوشیانس‌ ها با عنوان نوکنندگان جهان و مردانی که هنوز متولد نشده‌ اند یاد مي ‌شود:
ستایش و نیایش و خشنودی و آفرین با فروهر‌های همه پاکان؛ آن پاکانی که مرده ‌اند و آن پاکانی که زنده ‌اند و آن مردانی که هنوز زاییده نشده، سوشیانت ‌های نوکننده ‌اند.

د) منجی‌گرایی در آیین بودایی
در آیین بودا، منجی موعود با مفهوم «میتریه» (مهربان) تبیین شده است. در الهیات بودایی او را بودای پنجم و آخرین بودا از بوداییان زمینی مي ‌دانند که خواهد آمد تا همه انسان‌ ها را نجات دهد. در نمادنگاری بودایی، او را به هیأت مردی نشسته که آماده برخاستن است، نمایش مي ‌دهند تا نمادی باشد از آمادگی وی برای قیام. در روایات مهایانه ‌اي، «شاکیه مونی» که همان «گتمه بودای» مشهور است، چهارمین بودا، و میتریه که پس از او خواهد آمد، بودای پنجم معرفی شده و در بعضی روایات بودایی، گتمه بودای هفتم است و «بوداسف» در آینده، آخرین بودا به شمار می ‌آید که ظهور خواهد کرد.

هـ) منجی‌گرایی در آیین هندو
در آیین هندو، منجی موعود به نام «کالکی» در پایان آخرین دوره زمانی از ادوار چهارگانه، یعنی کالی یوگه ظهور خواهد کرد. در این آیین، جهان از چهار دوره رو به انحطاط تشکیل شده است. در چهارمین دوره، یعنی «عصر کالی»، فساد و تباهی سراسر جهان را فرا مي‌گیرد؛ زندگی اجتماعی و معنوی به نازل‌ترین حد خود می‌رسد و زوال نهایی را فراهم مي‌آورد. در ویشنو پورانه آمده است:

فساد بر همه‌ چیز حکمفرما خواهد شد. دولت و ثروت تنها معیار ارزش و مقام؛ شهوت یگانه‌ پیوند میان زن و مرد؛ دروغ تنها راه موفقیت در امور دنیوی محسوب خواهد شد. نظام طبقاتی متلاشی شده و دستورات و احکام ودایی را کسی دیگر رعایت نخواهد کرد.

و) منجی‌گرایی در آیین اسلام
در اسلام دو دیدگاه در مورد منجی وجود دارد:

1. منجی‌گرایی در میان اهل‌سنت
مذاهب مختلف اهل ‌سنت مهدی موعود(عج) را باور دارند ولی معتقدند که مهدی(عج) هنوز متولد نشده است و در آخرالزمان به دنیا مي‌ آید. دانشمندان اهل ‌سنت در این زمینه اختلاف دارند. بسیاری از آنان مهدویت را نوعی دانسته و گفته‌ اند که در آخرالزمان، در زمانی نامشخص، فردی نامعین، از پدر و مادری ناشناخته، با این نام و اوصاف متولد خواهد شد و انجام وظیفه خواهد کرد. شماری از آنان نیز همانند شیعه امامیه، مهدی(عج) را شخصی معین مي ‌دانند و معتقدند او پیش از این متولد شده و هم ‌اکنون به زندگی خود ادامه مي‌ دهد. آن دسته از اهل‌ سنت که ولادت مهدی(عج) را پذیرفته‌ اند اختلاف ‌هایی در سال ولادت حضرت دارند. برخی سال ولادت را 255 و برخی سال 258 قمری دانسته‌ اند، برخی نهم ربیع ‌الاول و شماری دیگر 23 رمضان را ذکر کرده ‌اند.

2. منجی‌گرایی در میان شیعه
شیعه اعتقاد دارد وعده خدا در قرآن به مسلمانان تحقق خواهد یافت و جامعه ‌اي بر اساس قسط و عدل و حقیقت ایجاد خواهد شد. بنابراین، علی ‌رغم قدرت سیاسی، اقتصادی و نظامی جبهه کفر و استکبار و استبداد، مستضعفانِ بیدار شده و آگاه، امام و رهبران مردم و وارثان قدرت مي‌ شوند. شیعه اعتقاد دارد، اسلام دین زندگی است و هرگز کهنه نمي ‌شود. به مفهوم دیگر، قرآن به هر قصه ‌اي که اشاره مي ‌کند و هر عقیده ‌اي که در اسلام و در تشیع مطرح مي ‌شود باید در زندگی امروز و سرنوشت فردی و اجتماعی و استقلالمان نقش داشته باشد تا آنهایی که به آن اعتقادی ندارند از اثرش محروم باشند.
در مذهب شیعه، امام زمان از ذریه پیامبر اسلام (ص) و فرزند امام حسن عسکری(ع) است که الآن در پرده غیبت به سر می ‌برد. امام در دوره غیبت صغرا چهار نایب خاص داشته که واسطه میان او و شیعیان بودند. پس از این دوره، غیبت کبرا فرا رسیده و اکنون در این دوره به سر مي ‌بریم. در این زمان تنها باید از ولی ‌فقیه که حجت امام زمان(عج) بر مردم است، اطاعت کنیم.
شیعه در عصر غیبت کبرا، فلسفه سیاسی نجات ‌بخش و مکتب اجتماعی حرکت‌ آفرین و مسئولیت ‌آوری دارد و آن مهدویت و انتظار است. اما متأسفانه افراد ناآگاه، مغرض و یا دشمن، مهدویت و انتظار را که مفهومی انقلابی، آزادی ‌بخش و حرکت‌ آفرین و مسئولیت ‌زا به شمار می ‌آید، مانند پوستین وارونه ‌اي درآورده ‌اند که به قول دکتر شریعتی، یک طرف آن در نهایت زیبایی و طرف دیگر آن در نهایت زشتی است. رویه ‌اش چشم‌ ها را از زیبایی خیره می‌کند و آسترش از زشتی برای بزرگسالان نفرت ‌انگیز و برای خردسالان وحشت‌ آور می ‌نماید. اعتقاد به مهدویت و انتظار، از بین تمام اصول و عقاید شیعی، بیش از همه عقاید دیگر، تضاد و تناقض دارد. یکی نابودکننده ظلم و جور و به دنبال قسط و عدل است و دیگری به دنبال توجیه‌ کننده ظلم و جور و بی ‌عدالتی؛ یکی مفهوم انقلابی، مترقی، عزت ‌آور و مردمی دارد و به اراده و اندیشه و اختیار و آزادی انسان احترام می ‌گذارد و مسئولیت‌ های فردی و اجتماعی او را تثبیت می‌ کند، اما مفهوم دیگری منحط، ذلت ‌آور و ضد مردمی است و به اراده و اندیشه و آزادی انسان اهانت می ‌کند و مسئولیت‌ های فردی و اجتماعی را در نظر ندارد و ظلم و ستم و تسلیم شدن را توجیه می‌کند. به مفهوم دیگر اگر در بخشی از دنیا مؤمنان عزت ندارند و از نظر آزادی، استقلال و نظام حکومتی کافران بر آنها مسلط هستند، باید بدانیم که ایمان آنها درست نیست و اسلام را وارونه فهمیده‌ اند.
بنابراین، اصل مهدویت و انتظار دو نوع است: یکی انتظار مثبت در تشیع که عامل حرکت و رشد فردی و اجتماعی است و دیگری انتظار منفی که دوستان ناآگاه و یا دشمنان قسم خورده اسلام آن را شکل داده‌ اند و بزرگ‌ ترین عامل انحطاط و ذلت به شمار می‌ آید. در مذهب شیعه کسی منتظر واقعی است که هر لحظه فرمانده ‌اش را انتظار می ‌کشد.
منتظر باید با ادوات نظامی آشنا باشد و جسم و روح خود را شاداب و آماده نگه دارد. در نظام اسلامی که با هدایت رهبر اداره می ‌شود، باید برای آماده‌ سازي زمینه ‌های ظهور و سپردن پرچم به مهدی موعود(عج) طرح راهبردی داشت.

ادامه دارد . . .