احادیثی که دلالت دارند هر قیامی که قبل از قیام جهانی حضرت مهدی علیه السلام انجام بگیرد سرانجام با شکست مواجه خواهد شد.


حدیث اول – علی بن ابراهیم عن ابیه عن حماد بن عیسی عن ربعی رقعه عن علی بن الحسین علیه السلام قال: والله لایخرج احد منّا قبل خروج القائم الا کان مثله کمثل فرخ طار من وکره قبل ان یستوی جناحاه فاخذه الصبیان فعبثوبه [1]


یعنی امام سجاد علیه السلام فرمود: به خدا سوگند! هیچیک از ما قبل از قیام قائم قیام نمی کند مگر اینکه همانند جوجه پرنده ای است که پیش از بال و پر در آوردن از لانه اش خارج شود، به دست کودکان خواهد افتاد که با او بازی می کنند.


سند حدیث – حدیث مذکور به اصطلاح اهل حدیث، مرفوع نامیده می شود. و بعض راویان حذف شده اند که معلوم نیست چه کسی یا کسانی بوده اند و به هر حال معتبر و مورد اعتماد نیست.


حدیث دوم – جابر عن ابی جعفر محمد بن علی علیه السلام قال: مثل خروج القائم منّا کخروج رسول الله صلی الله علیه و آله و مثل من خرج منّا اهل البیت قبل قیام القائم مثل فرخ طارمن و کره فتلاعب به الصبیان. [2]


یعنی امام محمد باقر علیه السلام فرمود: مثل قیام قائم مثل قیام رسول الله خواهد بود. و مثل هر یک از ما اهل بیت که قبل از قیام قائم خروج کند مثل جوجۀ پرنده ای است که از آشیانه اش خارج گردد که اسباب بازی کودکان قرار خواهد گرفت..


حدیث سوم – ابوالجارود قال سمعت ابا جعفر علیه السلام یقول: لیس منّا اهل البیت احد یدفع ضیماً ولایدعوا الی حق الاّصر عته البلیه حتی تقوم عصا به شهدت بدراً، لایواری قتیلها ولایداوی جریحها، قلت: من عنی ابوجعفر علیه السلام؟ قال: الملائکه. [3]


یعنی امام محمد باقر علیه السلام فرمود: هیچ یک از ما اهل بیت به منظور دفع ظلم و قیام به حق قیام نمی کند جز اینکه با گرفتاریها و شکست مواجه خواهد شد. تا هنگامی که افرادی که در جنگ بدر حضور یافتند و به یاری رزمندگان شتافتند، و کشته ای نداشتند تا مدفون شوند و مجروحی نداشتند تا معالجه گردند، قیام کنند.


راوی می گوید: مقصود امام از این افراد چه کسانی است؟ گفت: ملائکه که در جنگ بدر به یاری سپاهیان اسلام فرود آمدند.


حدیث چهارم – ابوالجار و دعن ابی جعفر علیه السلام قال قلت له اوصنی فقال اوصیک بتقوی الله و ان تلزم بیتک و تقعد فی دهمک هؤلاء الناس و ایاک والخوارج منّات فانهم لیسوا علی شیئی (الی ان قال) واعلم انه لا تقوم عصابه تدفع ضیماً اوتغز دیناً الاصر عتهم البلیه حتی تقوم عصابه شهدوا بدراً مع رسول الله صلی الله علیه و آله لایواری قتیلهم ولایرفع صریعهم ولایداوی جریحهم. فقلت: من هم؟ قال: الملائکه. [4]


یعنی ابوالجارد می گوید: به امام صادق علیه السلام گفتم: مرا وصیت بفرمائید. فرمود: به تو سفارش می کنم که تقوا را ریشۀ خودسازی و ملازم خانه ات باشی. و در خفا با همین مردم زندگی کنی. و از افرادی از ما که قیام می کنند، اجتناب کن. زیرا آنها بر باطل هستند و هدف درستی ندارند (تا اینکه فرمود) و بدانکه هیچ گروهی برای دفع ظلم یا عزت و اقتدار اسلام قیام نمی کنند جز اینکه بلایا و گرفتاری ها آنها را بر زمین می زند تا وقتی گروهی قیام کنند که در جنگ بدر حضور داشتند و کشته نمی شدند تا مدفون گردند و بر زمین نمی افتادند تا برداشته شوند و مجروح نمی شدند تا معالجه شوند. راوی گفت: این افراد چه کسانی هستند؟ فرمود: ملائکه.


سند حدیث


این سه حدیث از جهت سند معتبر نیستند. زیرا راوی آنها ابوالجارود است که زیدی مذهب بوده و مؤسس فرقۀ جارودیه می باشد. و در کتب رجال تضعیف شده است.



بررسی معنا و مفاد احادیث


امام علیه السلام در این احادیث در برابر اصرار بعض شیعیان که چرا شما قیام نمی کنید از یک واقعیت خارجی خبر می دهد که هر یک از ما (امامان) که قبل از قیام قائم معهود قیام کند پیروزی ندارد و کشته می شود و شکست او به مصلحت اسلام نیست. از ما اهل بیت تنها قیام مهدی به پیروزی نهائی می رسد که فرشتگان الهی نیز به یاریش فرود می آیند. بنابراین، این احادیث از قیام امامان خبر می دهد و علت عدم قیام آنها را تبیین می کند و به قیام سائرین نظر ندارد.


و اگر مقصود امام علیه السلام از کلمه (منّا) سادات علوی باشد، و بفرماید: هر قیامی که به رهبری هر یک از علویین انجام بگیرد در نهایت با شکست و کشته شدن مواجه خواهد شد، باز هم دلالت بر ممنوعیت قیام ندارد. زیرا فرضاً که چنین باشد. احادیث از یک واقعیت خارجی خبر می دهند که قیام هائی که قبل از قیام حضرت مهدی علیه السلام انجام بگیرد به پیروزی کامل نمی رسد و رهبرش کشته می شود، اما این احادیث وظیفه شرعی و قطعی وجوب جهاد در راه خدا و دفاع از اسلام و مسلمین و امر به معروف و نهی از منکر و مبارزه با ظلم و بیدادگری و استکبار را از عهده مسلمین ساقط نمی سازند اطلاع از کشته شدن مطلبی است و انجام وظیفه مطلب دیگر. امام حسین علیه السلام نیز با اینکه از موضوع شهادتش اطلاع داشت اما در عین حال برای دفاع از کیان اسلام در برابر دستگاه طاغوتی یزید قیام کرد. و به وظیفه اش عمل نمود گر چه در نهایت به شهادت رسید. و هم چنین زید بن علی بن الحسین با اینکه خبر شهادتش را از امام جعفر صادق علیه السلام شنیده بود باز هم به وظیفه شرعی خودش عمل کرد و برای دفاع از اسلام و قرآن قیام نمود. گر چه در نهایت به شهادت رسید. جهاد در راه خدا و دفاع از اسلام و امر به معروف و نهی از منکر و دفاع از محرومین و مستضعفین برمسلمین واجب است گر چه در این راه کشته ها بدهند. زیرا کشته شدن مرادف با شکست نیست. اصولاً اگر اسلام در جهان گسترش یافته و باقی مانده است، در اثر جهاد و ایثارگری های امام حسین علیه السلام و اصحاب و یارانش و جهاد و فداکاری های انسان های از خود گذشته ای همانند زیدبن علی و یحیی بن زید و حسین شهید فخ و دیگر ایثارگران تاریخ اسلام بوده است. بنابراین، احادیث مذکور تکلیف شرعی جهاد و دفاع و وجوب امر به معروف و نهی از منکر را از مسلمین ساقط نمی سازند.


در اینجا جلسه خاتمه یافت و شب شنبه بعد در منزل آقای فهیمی تشکیل شد.


فهیمی : جناب آقای هوشیار به بحث خود ادامه بدهید.